Toksyna botulinowa to substancja czynna stosowana w preparatach leczniczych, natomiast słowo „botoks” jest potocznie używane jako określenie całej grupy zabiegów. Toksyna botulinowa stosowana miejscowo czasowo ogranicza przekazywanie impulsów z nerwów do wybranych mięśni. Prowadzi to do ich częściowego rozluźnienia i zmniejszenia aktywności odpowiedzialnej za powstawanie zmarszczek. Nie jest to trwałe usuwanie zmarszczek - działanie preparatu stopniowo zanika. Zabiegi z użyciem toksyny botulinowej mają cel estetyczny oraz leczniczy.

Zabieg poprzedzony jest konsultacją i oceną mimiki. Lekarz prosi pacjenta między innymi o uniesienie brwi, zmarszczenie czoła lub uśmiech, aby dokładnie zlokalizować mięśnie odpowiedzialne za konkretny problem.

Następnie toksyna botulinowa podawana jest cienką igłą w kilka precyzyjnie określonych punktów. Całość trwa zazwyczaj około 15-20 minut. Zabieg najczęściej nie wymaga znieczulenia, choć w przypadku wrażliwej okolicy lub leczenia nadpotliwości może zostać zastosowany krem znieczulający. Odczucia są indywidualne, ale zwykle pacjent czuje jedynie krótkie ukłucia.

Pierwsze efekty mogą pojawić się po około 2-3 dniach, ale działanie preparatu stopniowo nasila się w ciągu pierwszego tygodnia. Ostateczny rezultat najlepiej oceniać po około 7-14 dniach.

To, jak długo utrzymuje się efekt, zależy od zastosowanego preparatu, dawki, miejsca podania, siły mięśni, metabolizmu i indywidualnej reakcji organizmu. Najczęściej działanie utrzymuje się około 3-4 miesięcy, ale u części pacjentów może być widoczne przez 4-6 miesięcy.

Do najważniejszych przeciwwskazań należą ciąża, karmienie piersi oraz niektóre choroby nerwowo-mięśniowe. Miastenia gravis i zespół Lamberta-Eatona są przeciwwskazaniami wymienianymi w charakterystyce wybranych preparatów.

Aktywne infekcje skóry są przeciwwskazaniem do botoksu. Zaburzenia krzepnięcia krwi, przyjmowanie leków wpływających na krzepnięcie oraz inne choroby przewlekłe wymagają indywidualnej oceny. Pacjent powinien również poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach. Antybiotyki aminoglikozydowe i inne substancje wpływające na przewodnictwo nerwowo-mięśniowe mogą nasilać działanie toksyny botulinowej, dlatego nie wolno odstawiać ani przyjmować leków bez konsultacji z lekarzem. Uczulenie na składniki preparatu jest przeciwwskazaniem do botoksu.

Po zabiegu nie należy uciskać ani masować miejsc podania preparatu. Najczęściej zaleca się również czasową rezygnację z intensywnego wysiłku fizycznego i alkoholu. Lekarz może zalecić, aby przez kilka godzin nie pochylać głowy przez dłuższy czas i nie korzystać z sauny lub bardzo gorących kąpieli.

Dokładne zalecenia zależą od miejsca wykonania zabiegu, wykorzystanego preparatu i indywidualnej sytuacji pacjenta. Należy stosować się przede wszystkim do instrukcji przekazanych podczas wizyty. Zalecenie unikania intensywnego wysiłku fizycznego przez około 24 godziny występuje również w materiałach informacyjnych placówek medycznych.

Nie. Zabiegi z użyciem toksyny botulinowej mają zastosowanie estetyczne i lecznicze. Poza redukcją zmarszczek wykorzystaniem botoksu można objąć między innymi leczenie bruksizmu, uśmiechu dziąsłowego oraz nadmiernej potliwości. W leczeniu nadpotliwości pach, dłoni lub stóp preparat czasowo ogranicza przekazywanie sygnałów do gruczołów potowych, dzięki czemu może znacznie zmniejszyć wydzielanie potu. Toksyna botulinowa znajduje również zastosowanie w takich dziedzinach jak neurologia i okulistyka, a w wybranych przypadkach także ortopedia i rehabilitacja.

Do innych zastosowań estetycznych należy między innymi lifting Nefertiti, którego celem jest rozluźnienie wybranych mięśni szyi i subtelne modelowanie dolnej części twarzy. Nie wszystkie wymienione procedury znajdują się jednak w aktualnym cenniku kliniki - możliwość wykonania konkretnego zabiegu należy potwierdzić podczas konsultacji.

Zabieg zazwyczaj nie wymaga znieczulenia, ponieważ preparat podawany jest cienką igłą, a wkłucia trwają bardzo krótko. W przypadku szczególnie wrażliwej okolicy lub niskiego progu bólu może zostać zastosowany krem znieczulający.

Pierwsze efekty działania toksyny botulinowej mogą pojawić się już po 2-3 dniach. Pełny rezultat ocenia się jednak zazwyczaj po około 7-14 dniach, ponieważ mięśnie rozluźniają się stopniowo.

Prawidłowo wykonany zabieg nie powinien całkowicie unieruchamiać twarzy. Lekarz dobiera dawkę preparatu i miejsca podania tak, aby ograniczyć nadmierną pracę wybranych mięśni, zachowując naturalną mimikę i indywidualny wygląd pacjenta.

Toksynę botulinową stosuje się przede wszystkim w redukcji zmarszczek mimicznych, takich jak lwia zmarszczka, zmarszczki poprzeczne czoła i kurze łapki. W zależności od wskazań zabieg może obejmować również zmarszczki królicze, zmarszczki palacza, okolice kącików ust oraz delikatne uniesienie brwi.